
Jan Sawicki "Podstawy elektrotechniki"
Państwowe Wydawnictwa Szkolnictwa zawodowego, wydanie 1, nakład 12000 + 200 egz., Warszawa, 1959 [1]
"Podręcznik zawiera podstawowe wiadomości z elektrotechniki teoretycznej w zakresie prądu stałego, zmiennego jednofazowego i trójfazowego oraz z zakresu elektrostatyki, magnetyzmu i stanów nieustalonych.
Służyć będzie jako podręcznik dla techników elektrycznych, energoelektrycznych, łączności, komunikacyjnych oraz szkół dla dorosłych kierunku elektrycznego."
- Przedmowa (9)
- Przegląd ważniejszych dat historycznych (10)
- Wiadomości wstępne (13)
1.1. Podstawowe jednostki i układy miar.
1.2. Wielkości mechaniczne i ich jednostki.
1.3. Wielkości elektryczne i ich jednostki.
1.4. Masa i energia.
1.5. Energia i promieniowanie.
1.6. Układanie wzorów.
Zadania. - Podstawowe prawa obwodu nierozgałązionego (41)
2.1. Warunki powstawania prądu elektrycznego.
2.2. Obwód elektryczny i jego parametry.
2.3. Prawo Ohma.
2.4. Oporność elektryczna.
2.5. Rozkład napięcia w obwodzie prądu.
Zadania. - Podstawowe prawa obwodów rozgałęzionych (87)
3.1. Pierwsze prawo Kirchhoffa.
3.2. Drugie prawo Kirchhoffa.
3.3. Układy mieszane odbiorników.
3.4. Potencjały i spadki napięć w obwodach.
3.5. Pomiar oporności.
zadania. - Energia i moc elektryczna (139)
4.1. Energia elektryczna.
4.2. Bilans mocy w obwodzie.
4.3. Wytwarzanie ciepła.
Zadania. - Obliczanie obwodów złożonych (175)
5.1. Zasada strzałkowania.
5.2. Obliczanie rozpływu prądów w obwodach prostych.
5.3. Równoległe połączenie dwóch źródeł prądu.
5.4. Obliczanie rozpływu prądów za pomocą praw Kirchhoffa.
5.5. Obliczanie rozpływu prądów za pomocą przekształcenia układów.
5.6. Metod prądów obwodowych.
5.7. Metoda napięcia międzywęzłowego.
5.8. Metoda superpozycji (nakładania).
5.9. Metoda siły elektromotorycznej zastępczej (zasada Thevenina).
5.10. Metoda zwarcia punktów ekwipotencjalnych.
5.11. Metoda wyznaczania długości zastępczej linii przesyłowej.
Zadania. - Termoelektryczność (210)
6.1. Wytwarzanie siły termoelektrycznej.
6.2. Zastosowanie w technice pomiarowej.
Zadania. - Chemiczne, fizjologiczne działanie prądu, przemiana energii chemicznej w elektryczną. Ogniwa i akumulatory (213)
7.1. Prąd elektryczny w cieczach, zjawisko elektrolizy.
7.2. Prawo Faradaya, równoważnik elektrochemiczny.
7.3. Techniczne zastosowanie elektrolizy.
7.4. Powstawanie galwanicznej siły elektromotorycznej.
7.5. Zjawisko polaryzacji, siła elektromotoryczna polaryzacji.
7.6. Ogniwa galwaniczne.
7.7. Akumulatory ołowiowe.
7.8. Akumulatory zasadowe.
7.9. Produkcja akumulatorów i ogniw.
7.10. Działanie fizjologiczne prądu.
Zadania. - Elektrostatyka (245)
8.1. Pojęcie ogólne.
8.2. Przyrządy do wykrywania ładunków elektrycznych.
8.3. Rozmieszczenie ładunków w przewodniku.
8.4. Wielkości charakteryzujące naelektryzowanie ciała metalowego, praca zużyta na elektryzowanie.
8.5. Pole elektryczne.
8.6. Indukcja elektryczna.
8.7. Pojemność elektryczna.
8.8. Kondensatory.
8.9. Pojemność niektórych układów.
8.10. Kondensatory w połączeniu równoległym i szeregowym.
8.11. Obliczanie pojemności elektrycznej niektórych układów izolacyjnych.
8.12. Energia elektryczna naładowanego kondensatora.
8.13. Siła wzajemnego przyciągania się okładzin kondensatora płaskiego.
8.14. Wytrzymałość elektryczna dielektryków.
8.15. Materiały izolacyjne.
8.16. Woltomierz elektrostatyczny.
8.17. Osłony elektryczne.
8.18. Elektryczność atmosferyczna.
Zadania. - Prąd elektryczny w próżni i gazach (289)
9.1. Emisja elektronów swobodnych.
9.2. Lampy elektronowe.
9.3. Lampy elektronowe gazowane.
9.4. Fotoelementy.
9.5. Wzmacniacz elektronowy.
9.6. Oscyloskop elektronowy.
Zadania. - Prąd elektryczny w półprzewodnikach (308)
10.1. Mechanizm przewodzenia w kryształach półprzewodnikowych.
10.2. Tranzystor punktowy.
10.3. Tranzystor warstwowy.
10.4. Własności ogólne tranzystorów.
Zadania. - Magnetyzm i elektromagnetyzm. Indukcja elektromagnetyczna (318)
11.1. Magnesy trwałe.
11.2. Pole magnetyczne.
11.3. Pole magnetyczne przewodu wiodącego prąd.
11.4. Określenie kierunku pola magnetycznego przewodnika wiodącego prąd.
11.5. Pole magnetyczne cewki bezrdzeniowej.
11.6. Przewód wiodący prąd w polu magnetycznym. Indukcja magnetyczna.
11.7. Zamiana energii elektrycznej na mechaniczną.
11.8. Zasada działania silnika elektrycznego.
11.9. Strumień magnetyczny.
11.10. Siła magnetomotoryczna.
11.11. Prosty obwód magnetyczny. Oporność magnetyczna.
11.12. Natężenie pola magnetycznego. Przenikalność magnetyczna.
11.13. Własności magnetyczne materii.
11.14. Materiały ferromagnetyczne. Charakterystyka magnesowania pierwotnego.
11.15. Obwód magnetyczny niejednorodny. Rozgałęzienie strumieni.
11.16. Zestawienie obwodów elektrycznego i magnetycznego.
11.17. Histereza magnetyczna.
11.18. Rozproszenie magnetyczne.
11.19. Pole magnetyczne przewodu prostoliniowego.
11.20. Wzajemne oddziaływanie mechaniczne dwóch równoległych przewodów z prądem.
11.21. Ruch przewodu w równomiernym polu magnetycznym. Prawo indukcji elektromagnetycznej.
11.22. Reguła Lenza.
11.23. Wartość siły elektromotorycznej indukcji.
11.24. Zamiana energii mechanicznej na energię elektryczną.
11.25. Praca sił elektromagnetycznych.
11.26. Zasada działania prądnicy prądu zmiennego.
11.27. Komutacja prądu zmiennego na stały. Prądnica prądu stałego.
11.28. Sposoby indukowania siły elektromotorycznej w zwojnicach.
11.29. Indukcyjność wzajemna.
11.30. Indukcyjność własna.
11.31. Obliczanie indukcyjności.
11.32. Prądy wirowe.
11.33. Elektromagnesy.
Zadania. - Obwód nieliniowy prądu stałego (392)
12.1. Elementy nieliniowe obwodu elektrycznego.
12.2. Obliczenie graficzne obwodu nierozgałęzionego zawierającego jedną oporność nieliniową.
12.3. Obliczenie graficzne obwodu rozgałęzionego z jednym źródłem energii.
12.4. Analityczne obliczenie obwodu nieliniowego.
Zadania. - Prądy zmienne. Prąd sinusoidalnie zmienny jednofazowy (397)
13.1. Wiadomości wstępne.
13.2. Otrzymywanie siły elektromotorycznej sinusoidalnie zmiennej.
13.3. Przedstawienie wielkości elektrycznych prądu zmiennego za pomocą wykresów. Wykres wskazowy.
13.4. Dodawanie i odejmowanie sił elektromotorycznych zmiennych sinusoidalnie i przesuniętych w fazie.
13.5. wartość średnia i wartość skuteczna prądu sinusoidalnie zmiennego.
13.6. Współczynnik szczytu i współczynnik kształtu.
Zadania. - Odbiorniki oporowe w obwodzie prądu zmiennego (433)
14.1. Rodzaje oporności.
14.2. Oporność czynna.
14.3. Oporność indukcyjna, siła elektromotoryczna indukcji własnej.
14.4. Oporność pojemnościowa.
14.5. Zjawisko naskórkowości i zjawisko zbliżenia.
Zadania. - Metoda symboliczna rozważania prądów sinusoidalnie zmiennych (453)
15.1. Uwagi ogólne.
15.2. Podstawy matematyczne.
15.3. Działania na liczbach zespolonych.
15.4. Obliczanie liczb zespolonych za pomocą suwaka rachunkowego.
15.5. Zastosowanie metody symbolicznej do prostego obwodu prądu zmiennego.
15.6. Prawo Ohma w postaci symbolicznej w zastosowaniu do trzech rodzajów oporności R, wL, 1/wC.
15.7. Oporności i przewodności w postaci symbolicznej.
Zadania. - Obwody nierozgałęzione prądu zmiennego (471)
16.1. Uwagi ogólne. Postać symboliczna prawa Ohma.
16.2. Obwód mający oporności: czynna i bierną indukcyjna połączone szeregowo.
16.3. Obwód zawierający oporności: czynną i bierną pojemnościową połączone szeregowo.
16.4. Obwód zawierający wszystkie rodzaje oporności: czynną, bierną indukcyjna i bierną pojemnościową w połączeniu szeregowym.
16.5. Określenie przesunięcia fazowego U w stosunku do I dla dowolnego połączenia szeregowego.
16.6. Rezonans napięć.
Zadania. - Obwody rozgałęzione. Prawo Kirchhoffa dla prądów sinusoidalnie zmiennych (501)
17.1. Rozkład na składowe prądu i napięcia przesuniętych w fazie.
17.2. Prawa Kirchhoffa.
17.3. Zamiana układu szeregowego na równoległy.
17.4. Rezonans prądów.
17.5. Wykresy kołowe.
Zadania. - Moc prądu zmiennego (525)
18.1. Moc chwilowa prądu zmiennego.
18.2. Moc prądu zmiennego pobieranego przez odbiornik tylko o oporności czynnej. Moc czynna.
18.3. Moc prądu zmiennego pobieranego przez odbiornik mający tylko oporność indukcyjną. Moc bierna.
18.4. Moc prądu zmiennego w obwodzie z kondensatorem. Moc bierna pojemnościowa.
18.5. Moc pozorna. Współczynnik mocy. Trójkąt mocy.
18.6. Kompensacja przesunięcia fazowego.
18.7. Moc pozorna wyrażona w postaci symbolicznej.
18.8. Energia prądu sinusoidalnie zmiennego.
Zadania. - Prądy wielofazowe (548)
19.1. Układy wielofazowe.
19.2. Układy wielofazowe symetryczne.
19.3. Układ trójfazowy połączony w gwiazdę.
19.4. Układ trójfazowy połączony w trójkąt.
19.5. Przekształcenie wieloboku w gwiazdę i odwrotnie.
19.6. Nierównomierne obciążenie układu trójfazowego.
19.7. Składowe symetryczne układu trójfazowego niesymetrycznego.
19.8. Moc prądu trójfazowego.
19.9. Moc symetryczna układu trójfazowego.
19.10. Pomiar mocy prądu trójfazowego.
Zadania. - Prądy niesinusoidalne (569)
20.1. Pojęcia podstawowe.
20.2. Krzywa prostokątna, trapezowa i trójkątna.
20.3. Krzywe o niesymetrycznych 1/4 fali.
20.4. Graficzne metody analizy krzywych odkształconych.
20.5. wartość skuteczna prądów i napięć niesinusoidalnych periodycznych oraz obliczenia mocy.
20.6. Obwody prądów niesinusoidalnych.
20.7. Wyższe harmoniczne w układach trójfazowych.
20.8. Prąd pulsujący.
Zadania. - Obwody prądu zmiennego zawierające stal (601)
21.1. Elementy nieliniowe w obwodzie prądu zmiennego.
21.2. Strumień magnetyczny i sem. cewki o rdzeniu stalowym.
21.3. Krzywa prądu magnesującego.
21.4. Wpływ histerezy i prądów wirowych na prąd cewki.
21.5. Wykres wskazowy i układ zastępczy cewki rdzeniowej.
21.6. Połączenie szeregowe cewki rdzeniowej i kondensatora.
21.7. Budowa i zasada działania transformatora.
21.8. Praca obciążonego transformatora.
21.9. Schemat zastępczy transformatora.
21.10. Określenie wielkości charakteryzujących transformator.
21.11. Transformatory trójfazowe.
21.12. Grupy połączeń uzwojeń.
21.13. Autotransformatory i transformatory z regulacją.
21.14. Przekształcenie prądu trójfazowego na dwufazowy za pomocą układu Scotta.
21.15. Wzmacniacze magnetyczne.
Zadania. - Wirujące pole magnetyczne (636)
22.1. Wiadomości ogólne.
22.2. Pole magnetyczne dwubiegunowe.
22.3. Wielofazowe pole wielobiegunowe.
22.4. Rozkład pulsującego pola magnetycznego.
22.5. Zasady działania silników asynchronicznych i synchronicznych.
Zadania. - Stany nie ustalone w obwodach elektrycznych (647)
23.1. Uwagi ogólne.
23.2. Włączanie i zwarcie obwodów zawierających indukcyjności.
23.3. Włączanie i zwarcie obwodów zawierających pojemność.
23.4. Wyładowanie kondensatora w obwodzie z indukcyjnością (obwód drgający).
Zadania. - Pole elektromagnetyczne (678)
24.1. Prędkość przepływu energii elektrycznej.
24.2. Oporność falowa linii.
24.3. Przesyłanie energii elektromagnetycznej.
24.4. Promieniowanie energii.
Zadania. - Wiadomości z techniki wysokich napięć (697)
25.1. Uwagi ogólne.
25.2. Układy izolacyjne.
25.3. Obrazy pola elektrycznego.
25.4. Mechanizm i typowe formy wyładowań w powietrzu.
25.5. Stratność dielektryczna.
25.6. Przepięcia.
Zadania.
Bibliografia (725)
Wykaz symboli (727)
Wykaz ważniejszych wzorów (729)
Skorowidz (731)